Depresyonlar
Bir depresyon ne şekilde ortaya çıkar?
Depresyon, farklı şikâyetlere neden olabilecek psikolojik bir rahatsızlıktır. Depresyonlarda örn. uyku bozuklukları, üzgün ruh hali, ağlamaklılık, konsantrasyon eksikliği, sinirlilik, yorgunluk, intihar düşünceleri, iştahsızlık, umutsuzluk, hafıza bozuklukları; tipik semptomlardan birkaçıdır.
Depresyonların farklı çeşitleri
Depresyonlar, ICD-10 Sınıflandırma Sistemine (Dünya Sağlık Örgütü, WHO’nun “Hastalıklara Yönelik Uluslararası İstatistiksel Sınıflandırma") göre farklı kategorilere ayrılırlar. Örneğin:
- Mevsimsel depresyonlar (örn. sonbahar veya kış depresyonu) atipik depresyonlar olarak ortaya çıkabilir. Semptomlar; iştah artışı, uyku ihtiyacında artış, dürtü eksikliği ve kilo alma şeklinde kendini gösterir. Sonbahar veya kış depresyonları ilkbaharda sönümlenir. Depresif bir fazı hipomani (neşeli temel ruh hali, dürtü artışı) takip ediyorsa bipolar seyreden depresyon türünden bahsedilebilir.
- Periyodik seyreden, kısa süreli depresyonlar ise süre kriterini (en az iki hafta boyunca kesintisiz) yerine getirmezler ancak yine de depresif bir dönemin tanısal tüm kriterlerini ortaya koyarlar.
- Hastada depresyon ilk defa 65 yaşından sonra görülüyorsa bu durumda yaşlılık depresyonundan söz edilebilir.
Diğer bozukluklarla bağlantılı depresyonlar
Korku, ağrı veya bağımlılık gibi diğer psikolojik bozukluklarla bağlantılı bir depresyon ortaya çıkarsa, terapi daha uzun süreli ve daha karmaşık olur. Bu rahatsızlıklardan her biri tekrar başka bir rahatsızlığı tetikler. Örneğin anksiyete depresyonu tetikleyebilir. Bununla birlikte depresyonlar da anksiyeteyi tetikleyebilir. Veya kronik ağrılar depresyona yol açabilir. Bu noktada primer depresyonla sekonder depresyonu ayırt etmek gerekir. Daha önce herhangi bir psişik rahatsızlık ortaya çıkmamışsa primer depresyondan bahsedilebilir. Sekonder depresyon; bağımlılık, anksiyete bozukluğu veya obsesif kompulsif bozukluk gibi önceden geçirilmiş bir rahatsızlığın bir sonucu olabilir.